Description:

ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ครอบคลุมพื้นที่ 103.5 ล้ำนไร่ หรือประมาณ 1 ใน 3 ของประเทศ ประกอบด้วย 20 จังหวัด มีประชากร 21.9 ล้านคน ลุ่มน้ำหลักที่สำคัญ 3 ลุ่มน้ำ คือ ลุ่มน้ำโขงตะวันออกเฉียงเหนือ
ลุ่มน้ำชี และลุ่มน้ำมูล ภาคตะวันออกเฉียงเหนือเป็นภาคที่มีพื้นที่การเกษตรมากที่สุด ของประเทศ มีพื้นที่การเกษตร 72.441 ล้านไร่ เป็นพื้นที่เกษตรชลประทานพื้นที่รับประโยชน์เพียง 8.60 ล้านไร่ (ร้อยละ 11.87 ของพื้นที่การเกษตร) ภาคตะวันออกเฉียงเหนือยังขาดความมั่นคงในเรื่องน้ำ เนื่องจากความไม่สมดุลของการกระจายตัวของฝนและลักษณะภูมิประเทศ มีส่วนสำคัญที่ทำให้พื้นที่ ภาคอีสานแห้งแล้งประสบปัญหาขาดแคลนน้ำ พื้นที่การเกษตรส่วนใหญ่ของภาคตะวันออกเฉียงเหนืออาศัย น้ำฝน ประชาชนประสบทั้งปัญหาน้ำท่วมซ้ำซากและปัญหาขาดแคลนน้ำอันเกิดจากฝนทิ้งช่วงในฤดูฝน และการขาดแคลนน้ำในฤดูแล้ง แหล่งกักเก็บน้ำต้นทุนมีน้อย เนื่องจากพื้นที่เป็นที่ราบสูงและมีลักษณะ แบนราบ การนำน้ำมาใช้ส่วนใหญ่ต้องใช้การสูบน้ำจากแม่น้ำลำคลองเป็นหลัก ทำให้ผลผลิตข้าวนาปี ในพื้นที่นาน้ำฝนต่ำกว่าผลผลิตในพื้นที่นาชลประทานถึง 2 ใน 3 (360 : 530 กก./ไร่) เกษตรกรในภาคอีสานมีรายได้เฉลี่ยต่อปีต่ำที่สุด หรือคิดเป็นร้อยละ 60 ของรายได้เฉลี่ยของเกษตรกรทั้งประเทศ (87,486 : 148,437 บาท/ครัวเรือน/ปี) มีคนยากจนมาก ถึง 1.93 ล้านคน (ร้อยละ 40 ของจำนวนคนยากจนทั้งประเทศ) นอกจากนี้ ยังประสบปัญหาดินเค็ม 10.48 ล้านไร่ ซึ่งเป็นดินเค็มปานกลางถึงเค็มจัด 287,060 ไร่ (ร้อยละ 2.7) ส่วนที่เหลือเป็นดินเค็มน้อยถึงเค็มเล็กน้อยซึ่งถ้ามีน้ำ จึงจะสามารถปลูกข้าวได้ นอกจากนั้นใน ฤดูฝนก็ประสบปัญหาน้ำท่วมในหลายพื้นที่ โดยเฉพาะ ริมฝั่งแม่น้ำโขง สองฝั่งของลำน้ำมูลและลำน้ำชี